مفاهیم

مفاهیم

مقاله حاضر به دو مفهوم اساسی یعنی «دین» و «پیشرفت» تکیه دارد. از این رو به یاری خداوند، ابتدا به بیان آن دو مفهوم و کاربردشان در این تحقیق پرداخته تا در پرتو آنها بتوان اصل مبحث را پی گرفت.

دین

دین معانی و تعاریف گوناگونی دارد. (علامه جعفرى، 1377: 10-120) . در نگاه اندیشمندان مسلمان دین مجموعه عقاید و دستورهاى عملى و اخلاقى است که پیامبران از طرف خداوند براى هدایت و سعادت بشر در دو جهان آورده اند. ( طباطبایى، 1387: 31). علامه طباطبایی در این باره مى نویسد: «دین عبارت است از روش خاصى در زندگى دنیا که هم صلاح زندگى دنیا را تامین مى کند، و هم در عین حال با کمال اخروى و زندگى دائمى و حقیقى در جوار خداى تعالى موافق است، ناگزیر چنین روشى باید در شریعتش قوانینى باشد که متعرض حال معاش به قدر احتیاج نیز باشد.» (طباطبایی، 1374: 194) .

در رابطه با کاربرد دین در این تحقیق چند نکته را باید توجه داشت:

الف. مراد ما از دین، همان دین نازل شده از سوی پروردگار است، نه دینxadورزی و گرایشهای دینی آدمیان. به عبارت دیگر دین چیزی است و تدین پدیدهای دیگر؛ در حالیکه در برخی موارد مراد کاربران از این واژه دینداری و نحوه دینxadورزی انسانها است، نه حقیقت دین.

ب. همچنین منظور ما دین حق، و نسخ و تحریف نشده الهی است که مصداق آن در عصر حاضر اسلام است. در مقابل بسیاری از کاربران میان دین اصیل و ناب و خالص - که از طرف خداوند به عنوان برنامه اى کامل براى زندگى و سعادت بشر آمده است - با آیینهای بشر ساخته یا تحریف شده تفکیک نکرده و این موجب خلط و ابهامهای فراوانی میxadشود.

ج. باید بین اصل دین و سوء فهمها و برداشتهای ناصواب و یا سوء استفادهxadها و کاربستهای نادرست آن تمایز قائل شد. در غیر این صورت، اموری به دین نسبت داده خواهد شد که حقیقتا مربوط به آن نیست.

مفهوم پیشرفت...